Apple mosaic virus
Pictures: Damar aralarında bantlaşma(1), Damar aralarında bantlaşma(2), Kloritik halkalı lekeler, Meşe yaprağı deseni Virus partikülleri
Apple mosaic virus (ApMV; Cins; Ilarvirus;
familya; Bromoviridae), fındığın en önemli patojenlerinden birisidir. ApMV’nin
İtalya, Fransa, İspanya, İngiltere, Amerika ve Türkiye’de fındık alanlarında
enfeksiyon oluşturduğu belirlenmiştir.
Zararı
ApMV fındık meyvesinde çürüklük, lekelenme veya içi boş meyve
oluşumuna sebep olmaz, ancak meyve sayısını azaltarak verim kaybına sebep olur.
Doğal Konukçuları:
ApMV, deneysel olarak ve doğal koşullarda 19 familyadan 65’in
üzerinde bitki türünü enfekte edebilir. Doğal konukçuları, elma, gül, fındık, at
kestanesi, ahududu, şerbetçi otu, huş ağacı, sert çekirdekli meyve türleri,
böğürtlen ve çilektir.
Partikül Özellikleri:
Virüs, 25 and 29 nm çapında izometrik şekilli partiküllere sahiptir. Bazı
çalışmalarda ApMV’nin üçüncü bir partikülüne de rastlanmıştır. ApMV
partikülleri, % 16 nükleik asit, % 84 proteinden oluşmaktadır. ApMV üç ayrı
genomik (RNA 1, RNA 2 ve RNA 3) ve bir subgenomik RNA (RNA 4)’ ya sahiptir.
Taşınması
ApMV’nin vektörü bilinmemektedir. Virüs, mekaniksel olarak bitki
öz suyu ile ve bitkiler arasında kök kaynaşması ile taşınabilmektedir. ApMV
odunsu bitkilerden özsu ile otsu bitkilere in vitro’da, güçlükle taşınabilen bir
virüstür. Fındıkta polen ve tohum ile taşınmaktadır.
(Prepared by
Dr.Miray Arlı Sokmen, Ondokuz Mayıs Uni. Bitki Koruma Bölümü, Samsun)